Samen maken we ruimte op het stroomnet

Steeds meer mensen vermijden de stroompiek tussen 16.00 en 21.00 uur. Bijvoorbeeld door een timer in te stellen op de wasmachine, droger of vaatwasser, of door slim te laden. Zo maken we samen ruimte op het stroomnet. Voor onder andere nieuwe scholen, bedrijven en woonwijken.

Hoe vermijd jij de stroompiek?

Een timer regelt het voor je

Veel apparaten hebben een timer. Met deze handige instelling kun je het moment waarop je je vaatwasser, wasmachine of droger draait eenvoudig instellen. Zo kun je een tijdstip kiezen buiten de stroompiek, dus voor 16.00 of na 21.00 uur.

Wat is het volle stroomnet (netcongestie)?

We gebruiken steeds meer stroom in Nederland. Vooral als we allemaal tegelijk stroom gebruiken, raakt het stroomnet overbelast. Daardoor moeten nieuwe scholen, bedrijven en woonwijken soms wachten op een aansluiting. Het stroomnet uitbreiden helpt, maar kost veel tijd en ruimte. Daarom moeten we het stroomnet ook beter benutten. Door tussen 16.00 en 21.00 uur minder stroom te gebruiken, help je om stroompieken te voorkomen. Zo houden we het stroomnet toegankelijk voor iedereen.

Bekijk wat Nederland doet

Samen maken we ruimte op het stroomnet voor nieuwe scholen, bedrijven en woonwijken.

Ook jij helpt het stroomnet vooruit

Veelgestelde vragen

Hier vind je veelgestelde vragen over het volle stroomnet en hoe we samen samen ruimte maken voor meer.

Nederland maakt goede stappen in de overstap naar duurzame energie. Veel bedrijven en huishoudens hebben de knop omgezet en gebruiken nu vaker elektriciteit voor koken, verwarming en het opladen van auto’s. Dit zorgt voor meer druk op het elektriciteitsnet, vooral tussen 16.00 en 21.00 uur. In die piekuren kan het net overbelast raken, wat kan leiden tot storingen en uitval.

De overheid en netbeheerders werken aan het uitbreiden van het elektriciteitsnet, maar dit kost tijd. Als we de vraag naar elektriciteit meer verspreiden over de dag, blijft het net stabiel en kan iedereen gebruik blijven maken van stroom. Ook ontstaat er weer ruimte voor nieuwe bedrijven, scholen en woonwijken.

Eén wasmachine maakt op zichzelf weinig verschil. Maar Nederland telt ruim 8 miljoen huishoudens. Als veel van die huishoudens hun stroomverbruik verschuiven, kan dat samen wel degelijk verschil maken.

Het is net als op de snelweg: één auto minder in de spits merk je nauwelijks, maar als veel mensen op een ander moment vertrekken, wordt het een stuk minder druk.

Vooral tussen 16.00 en 21.00 uur gebruiken we veel stroom tegelijk. Daarom helpt het om bijvoorbeeld je wasmachine, vaatwasser of elektrische auto buiten deze piekuren te gebruiken.

Tegelijkertijd werken netbeheerders aan de uitbreiding van het stroomnet. Dat kost tijd. Door ons stroomverbruik beter te spreiden, kunnen we samen de drukte op het bestaande stroomnet verminderen. Lees meer over de energietransitie.

De kans dat de stroom uitvalt doordat het stroomnet te druk is, is gelukkig heel klein. Netbeheerders houden het stroomnet goed in de gaten en nemen maatregelen om overbelasting te voorkomen. Zo laten ze op veel plekken geen extra stroomverbruik meer toe, waardoor bijvoorbeeld bedrijven die een nieuwe of zwaardere aansluiting nodig hebben op een wachtlijst komen.

Maar in sommige gebieden is de situatie nijpender. Daar is het stroomnet zo vol, dat het op drukke momenten tegen de veilige grenzen aan kan lopen. Als er dan te veel stroom tegelijk wordt gebruikt, kunnen kabels en stroomstations overbelast raken. Die kans is groter op een koude winterdag.

Maar ook in die gebieden is stroomuitval niet zomaar aan de orde. De overheid en netbeheerders nemen extra maatregelen om dat te voorkomen. Daarom is het juist in deze gebieden belangrijk dat huishoudens en bedrijven hun stroomverbruik zoveel mogelijk spreiden over de dag. Zo verminderen we de druk op het stroomnet en helpen we de stroomvoorziening betrouwbaar te houden.


Opladen kan altijd, maar het slim plannen helpt. Als iedereen tegelijk laadt (bijvoorbeeld om 18:00 uur na het werk), raakt het net overbelast. Laad je auto zo min mogelijk op tussen 16.00 uur en 21.00 uur. Dit helpt om druk op het stroomnet te verminderen. Het is vaak ook goedkoper en heel eenvoudig met de slim laden functie op je laadpaal, auto of app

Er zijn verschillende apps om het slim laden van je elektrische auto automatisch te regelen. Bekijk het overzicht van deze apps op de website van Vereniging Elektrisch Rijden (VER).

De opwekstroom van je zonnepanelen kun je het beste direct in huis gebruiken, door bijvoorbeeld je wasmachine of droger overdag te laten draaien als de zon schijnt. Hierdoor profiteer je er zelf van en wordt het net niet extra belast met energie die je teruglevert. Is er niemand thuis overdag? Veel apparaten kun je met een timer instellen wanneer ze aangaan. 

Terugleveren van stroom
In sommige regio’s kun je even geen stroom terugleveren op drukke momenten (bijvoorbeeld op zonnige middagen), maar dit leidt maar tot een klein verlies aan zonnestroom (1-2% per jaar). De rest van de tijd werken je zonnepanelen nog steeds.

Door stroom direct in huis te gebruiken wanneer het opgewekt wordt, door bijvoorbeeld je wasmachine of droger overdag op de zonnestroom te laten draaien, verklein je de kans op drukke momenten en profiteer je er zelf van.

Op dit moment betaal je voor het gebruik van het stroomnet een vast bedrag, ongeacht wanneer je stroom gebruikt. Maar dat gaat naar verwachting vanaf 2029 veranderen. Dan komen er nieuwe nettarieven, waarbij je niet alleen betaalt voor hoeveel stroom je gebruikt, maar ook voor het moment waarop je dat doet.

Op drukke momenten, vooral tussen 16.00 en 21.00 uur, wordt het gebruik van het stroomnet duurder. Op rustigere momenten, bijvoorbeeld midden op de dag of 's nachts, wordt het goedkoper. Door bijvoorbeeld je elektrische auto later op te laden of je wasmachine buiten de piekuren aan te zetten, kun je dan besparen op je energierekening.

Zo wordt het aantrekkelijker om stroomgebruik te spreiden. Daarmee help je ook de druk op het stroomnet te verminderen, zodat er meer ruimte kan ontstaan voor nieuwe woningen en bedrijven. De nieuwe nettarieven zijn nog niet definitief vastgesteld.

Of je nu al goedkoper uit bent buiten de piekuren, hangt af van je energiecontract. Bij een dynamisch contract wisselt de stroomprijs gedurende de dag. Bij andere contracten betaal je meestal dezelfde prijs, ongeacht het tijdstip. 

Nee, de kans dat je door drukte op het stroomnet zonder stroom komt te zitten, is heel klein. Netbeheerders nemen maatregelen om overbelasting te voorkomen. Zo kunnen bedrijven die een nieuwe of zwaardere aansluiting nodig hebben op veel plekken voorlopig niet worden aangesloten.

Ondertussen wordt het stroomnet uitgebreid, maar dat kost tijd. In sommige gebieden is het stroomnet al zo druk dat extra maatregelen nodig zijn om storingen te voorkomen. Daarom is het belangrijk dat we stroom zoveel mogelijk buiten de drukste uren gebruiken. Zo houden we het stroomnet betrouwbaar en kunnen we de beschikbare ruimte beter benutten, bijvoorbeeld om nieuwe woningen en bedrijven aan te sluiten.

Ja hoor. Je kunt gewoon een warmtepomp gebruiken. Warmtepompen verwarmen je huis efficiënt en helpen je energie te besparen. Steeds meer warmtepompen kunnen bovendien automatisch rekening houden met de drukte op het stroomnet. Ze verwarmen bijvoorbeeld op rustigere momenten, zodat je huis comfortabel warm blijft en het stroomnet minder wordt belast.

Voor de meeste warmtepompen heb je geen zwaardere stroomaansluiting nodig. Is dat in jouw situatie wel nodig? Dan kan het zijn dat je langer moet wachten. Vraag dit na bij je netbeheerder.

Meer weten over de verschillende soorten warmtepompen? Kijk op de website van Milieu Centraal.

Vanaf 2029 verandert de manier waarop je betaalt voor het gebruik van het stroomnet. Straks ga je betalen voor hoeveel stroom je gebruikt en ook het moment van gebruik maakt uit. Als het druk is op het stroomnet, vaak tussen 16.00 en 21.00 uur, betaal je meer. Op rustige momenten betaal je minder. Zes op de tien huishoudens gaan erop vooruit. Dat zijn met name huishoudens met een laag tot normaal stroomverbruik, ook als je niet in staat bent om stroomverbruik te verplaatsen. Je kunt (extra) besparen door je stroomverbruik slim te spreiden of te verminderen, als dat mogelijk is. Denk bijvoorbeeld aan het draaien van de vaatwasser of wasmachine overdag of later op de avond.  

Wat betekent dit voor mijn energierekening?

Nu betaal je als huishouden een vast bedrag voor het gebruik van het stroomnet, ongeacht hoeveel stroom je gebruikt en wanneer. Straks hangt dit bedrag af van je stroomverbruik én het moment waarop je stroom gebruikt. Huishoudens die veel stroom gebruiken, betalen mogelijk meer. Maar zij kunnen vaak ook meer besparen door bijvoorbeeld hun elektrische auto op rustigere momenten op te laden en warmtepomp slim te laten voorverwarmen op rustige momenten.

Ja, sommige aanbieders geven een vergoeding of ander voordeel als je slimme apparaten automatisch laat aansturen. Je apparaten gebruiken dan stroom op momenten waarop er meer ruimte is op het stroomnet. Dit noemen we flexibiliteit.

Denk bijvoorbeeld aan: je elektrische auto die later op de avond wordt opgeladen. Je warmtepomp die je woning eerder verwarmt, zodat deze tijdens drukke momenten minder stroom gebruikt. Of je thuisbatterij die stroom opslaat als er veel aanbod is en deze gebruikt wanneer het drukker is op het stroomnet.

Wat levert het op?

Vergoeding: sommige aanbieders belonen je als je meedoet.

Gemak: je apparaten worden automatisch aangestuurd.

Een betrouwbaar stroomnet: je helpt pieken in het stroomverbruik te verminderen.

Lagere kosten: met een dynamisch energiecontract gebruik je vaker stroom op goedkopere momenten.

Welke aanbieders doen mee?

In delen van Flevoland, Gelderland en Utrecht doen onder andere deze aanbieders mee: 50five, Eneco, Essent, Frank Energie, NextEnergy, OpenSource Energie, Quatt, Tibber, Vattenfall en Zonneplan.

De voorwaarden en eventuele vergoeding verschillen per aanbieder. Kijk op de website van je aanbieder voor meer informatie.

Meer weten? Bekijk ook de informatie van de netbeheerders:
Elektrische apparaten slim gebruiken | Liander Slimme apparaten | Stedin
Slimme apparaten | Enexis Netbeheer